Minder complex verlofstelsel door nieuwe Verlofwet

Momenteel regelt de WAZO de wettelijke verlofregelingen. In de loop der tijd is deze wet uitgebreid met diverse verlofregelingen, zoals het (aanvullend) geboorteverlof en betaald ouderschapsverlof. Uit onderzoeken en rapporten blijkt dat het verlofstelsel hierdoor te complex is geworden. Dat stimuleert werkenden niet om verlof aan te vragen en zo hun werk en privé beter te combineren. Ook maakt de wirwar aan regels het voor werkgevers arbeidsintensief om de wetgeving correct toe te passen. De afgelopen jaren is daarom nagedacht over vereenvoudiging van de regels. Minister Vijlbrief van SZW heeft dit nu concreet gemaakt door de publicatie van het conceptvoorstel voor de Verlofwet. Dit wordt een op zichzelf staande wet, die de WAZO in het geheel vervangt.

Verlof voor ouders, zorgverlof en persoonlijk verlof

In lijn met een eerder advies van de Sociaal-Economische Raad (SER) kent het wetsvoorstel drie pijlers waarover de verschillende verlofregelingen worden verdeeld:

• Verlof voor ouders

Onder deze pijler vallen het zwangerschaps- en bevallingsverlof, het kraambedsterfteverlof, het adoptie- en pleegzorgverlof, het (aanvullend) geboorteverlof en het ouderschapsverlof. Vooral binnen deze pijler verandert het een en ander. De verschillende regelingen worden meer op elkaar afgestemd, bijvoorbeeld wat betreft de opnametermijnen. Ook komt er meer flexibiliteit: de verlofuitkering is straks vooraf, tijdens én na de verlofperiode aan te vragen.

• Zorg voor naasten

Onder deze pijler vallen het huidige kortdurend en langdurend zorgverlof. De Verlofwet voegt deze twee verlofsoorten samen tot één regeling: het zorgverlof. De regels hiervoor blijven grotendeels intact. Zo blijft de totale duur acht weken en verandert de loondoorbetaling niet: 70% van het loon in de eerste twee weken en geen loon in de overige zes weken. Daarmee legt het kabinet een advies van de SER naast zich neer. Wel is het verlof straks in meer situaties op te nemen. Namelijk niet alleen bij de noodzakelijke verzorging van zieke naasten, maar ook als naasten hulpbehoevend zijn en bij palliatieve zorg. Dit moet mantelzorgers meer mogelijkheden bieden.

• Persoonlijk verlof

Onder deze pijler valt het calamiteiten- en ander kortverzuimverlof. De Verlofwet verkort de naam hiervan tot kortverzuimverlof. Verder wijzigen de regels voor dit verlof niet.

Komend jaar blijft WAZO nog gelden

Het duurt nog wel even voordat organisaties met de regels te maken krijgen. In maart liet de minister weten dat hij de inwerkingtreding heeft uitgesteld tot 1 januari 2028. Om die datum te halen, zal hij ruim vóór 2028 de Tweede en Eerste Kamer moeten overtuigen van het nut van het nieuwe stelsel. De minister lijkt hierbij een goede kans te hebben, want de roep om verandering is luid. Belangstellenden kunnen tot en met 10 augustus op het conceptwetsvoorstel reageren.