Nieuw kabinet zet in op gefaseerde nieuwe zzp wetgeving

Dit betreft het zogeheten R-deel uit de huidige VBAR. Het verduidelijkingsdeel uit dat voorstel wordt geschrapt. Ook moet in dit wetsvoorstel alvast gewerkt worden met sectorale rechtsvermoedens en een toetsingscommissie die vooraf uitspraken kan doen over praktijksituaties rond de inhuur van zzp’ers.

Daarna wil het kabinet de Zelfstandigenwet invoeren. Dit is een initiatiefwetsvoorstel waarvan vorig jaar een concept is uitgewerkt door VVD, CDA en D66, mede ondertekend door de SGP. In de Zelfstandigenwet wordt gewerkt met een ondernemerstoets en een werkrelatietoets. In de ondernemerstoets zitten een aantal verplichtingen voor zelfstandigen, waaronder het opbouwen van een eigen pensioen en het afsluiten van een verzekering tegen arbeidsongeschiktheid. De werkrelatietoets beoordeelt of iemand in vrijheid kan werken. De criteria in deze toets worden als lichter gezien dan de huidige criteria.

Het kabinet houdt vast aan de BAZ: de Wet basisverzekering arbeidsongeschiktheid zelfstandigen. Dit is een verplichte verzekering voor zelfstandigen, uit te voeren door het UWV. Daarbij komt, zoals ook in de huidige plannen is opgenomen, de mogelijkheid om – als alternatief – te kiezen voor een private verzekering via een opt-out.

Dit wetsvoorstel is al in voorbereiding en kan op redelijk korte termijn door de Kamer worden behandeld. Het grootste knelpunt is dat het UWV en de Belastingdienst aangeven de wet op korte termijn niet te kunnen uitvoeren.

Verder staat in het regeerakkoord te lezen dat het kabinet wil “stimuleren dat mensen in dienst blijven in (semi-)publieke sectoren zoals zorg en onderwijs. Daarom bevorderen we goed werkgeverschap, onder andere door sociale innovatie.”

Het knippen van de VBAR, het invoeren van de Zelfstandigenwet en het doorzetten van de BAZ zijn weinig verrassende keuzes. Met name met de Zelfstandigenwet kiezen de drie partijen echter duidelijk voor een andere koers dan de afgelopen kabinetten. “Een steeds groter wordende groep zelfstandig werkenden hoort bij de moderne arbeidsmarkt, waarin de wens naar autonomie toeneemt. Deze groep willen wij de ruimte en duidelijkheid geven die zij verdienen” zo schrijft het kabinet.