Julie's Bicycle
Nieuwe gids kan cultuursector helpen bij ethische en duurzame keuzes rond AI
4 november 2026
Hoe ga je als maker of culturele organisatie verantwoord om met kunstmatige intelligentie (AI)?
En hoe bepaal je waar je de grens trekt? De Britse organisatie Julie's Bicycle heeft een praktische, Engelstalige gids gepubliceerd die creatieve professionals helpt om bewuste keuzes te maken over AI-gebruik, met bijzondere aandacht voor duurzaamheid, klimaatrechtvaardigheid en ethiek. AI biedt nieuwe mogelijkheden voor de culturele en creatieve sector, maar roept ook vragen op. Wat betekent het gebruik van AI voor de creatieve autonomie van makers? Wie profiteert ervan en wie draagt de lasten? En hoe verhoudt AI zich tot de duurzaamheidsambities van de sector?
Met de publicatie A Guide to Navigate AI Ethics in Creative Practice wil Julie’s Bicycle makers en culturele organisaties helpen om hun eigen afwegingen te maken. De gids is ontwikkeld naar aanleiding van vragen van zelfstandige makers, kleine culturele organisaties en maatschappelijke instellingen die behoefte hebben aan praktische handvatten om hun waarden en grenzen rond AI vast te leggen.
Praktische hulpmiddelen voor bewuste keuzes
De gids bevat verschillende instrumenten die makers en organisaties direct kunnen gebruiken:
- Een aanpasbare AI-rider: een document waarmee je als maker of organisatie afspraken kunt vastleggen over het gebruik van AI, bijvoorbeeld bij samenwerkingen of contractonderhandelingen met podia, producenten en andere partners.
- Ethische vragen als leidraad: een hulpmiddel om te bepalen of, wanneer en waarom je AI wilt inzetten, en welke gevolgen dat heeft.
- Een kader voor gezamenlijke besluitvorming: bedoeld voor organisaties en projectteams die samen met betrokkenen weloverwogen keuzes willen maken over AI.
- Achtergrondinformatie en bronnen: over de milieu-impact van AI, waaronder energie- en waterverbruik, maar ook over arbeidsomstandigheden, mensenrechten en klimaatrechtvaardigheid.
Ook niet-gebruik is een keuze
Opvallend is dat Julie’s Bicycle niet alleen kijkt naar hoe AI verantwoord kan worden ingezet, maar ook ruimte biedt om het gebruik ervan te beperken of er bewust van af te zien. De gids bevat daarvoor een keuzehulp die verschillende routes verkent: van meer kennis opdoen over AI tot het verkleinen van de impact of het helemaal niet gebruiken ervan.
Daarmee biedt de publicatie een praktisch vertrekpunt voor gesprekken over AI-beleid binnen culturele organisaties en voor afspraken tussen makers, opdrachtgevers en samenwerkingspartners.
Ontdek de gids
A Guide to Navigate AI Ethics in Creative Practice is Engelstalig en biedt concrete hulpmiddelen en verwijzingen naar aanvullende bronnen.